คริสต์มาส คาร์มา

ถึงจุดหนึ่งของชีวิต คนที่เคยเชื่อว่าตัวเองชนะเกมธุรกิจมาโดยตลอดอาจต้องหันกลับมาทบทวนอย่างเงียบเชียบว่าความสำเร็จที่ภาคภูมิใจนั้นต้องแลกมาด้วยความสัมพันธ์ที่แตกร้าวไปกี่ครั้ง และผู้คนรอบตัวจดจำเขาในฐานะอะไรกันแน่ Eshaan Sood (อีชาน ซูด) นักธุรกิจชาวอังกฤษเชื้อสายอินเดียที่รับบทโดย คุนาล ไนเยอร์ คือชายแบบนั้น เขาสร้างตัวจากความฉลาด ความขยัน และความไม่ประนีประนอม จนยืนอยู่บนยอดพีระมิดของบริษัทในลอนดอน แต่ยิ่งสูงขึ้นเขาก็ยิ่งมองคนเป็นเพียงตัวเลขในงบดุล ไม่ว่าจะเป็น Eddie Sood (เอ็ดดี้ ซูด) น้องชายผู้ยังผูกพันกับครอบครัว หรือลูกน้องอย่าง Bob Cratchit ที่รับบทโดย Leo Suter ซึ่งทุ่มเททำงานเงียบ ๆ ภายใต้แรงกดดันโดยไม่เคยได้รับการมองเห็นอย่างแท้จริง

คืนคริสต์มาสที่ใครหลายคนกำลังกลับบ้านไปหาคนที่รัก กลับกลายเป็นคืนที่อีชานหนีตัวเองไม่พ้น เมื่อพลังเหนือธรรมชาติสามตนแวะมาเคาะประตูชีวิตของเขาโดยไม่ได้นัดหมาย ไม่ใช่การหลอกหลอนแบบหนังผีที่เน้นทำให้สะดุ้ง แต่เป็นการเชื้อเชิญกึ่งบังคับให้เขาย้อนมองอดีตที่เคยทำหล่นหาย ปัจจุบันที่กำลังกัดกินคนรอบข้าง และอนาคตที่อาจมาถึงหากเขายังดื้อดึงใช้ชีวิตแบบเดิม หนึ่งในนั้นคือ The Ghost of Christmas Future ที่ได้ Boy George มารับบทด้วยบุคลิกชวนจดจำ ขณะที่ Bea Fernandez หญิงสาวที่รับบทโดย ชาริธรา ชันดรัน และ Mary Cratchit ที่รับบทโดย พิกซี ลอตต์ ก็ค่อย ๆ เข้ามาเป็นกระจกสะท้อนอีกบาน ให้เขาเห็นว่าความใจร้ายที่คิดว่าเป็นเกราะป้องกันตัวนั้นทิ้งรอยแผลไว้กับใครบ้าง

ลอนดอนในหนังเรื่องนี้ไม่ใช่ภาพโปสการ์ดสีหวานของหิมะและไฟประดับเพียงอย่างเดียว แต่เป็นมหานครร่วมสมัยที่อัดแน่นด้วยผู้คนหลากหลายเชื้อชาติ หลากหลายภาษา และหลากหลายฐานะ ตั้งแต่ห้องประชุมกระจกใสใจกลางเมืองไปจนถึงตรอกเล็ก ๆ ที่คนขับแท็กซี่อย่าง Cabbie ซึ่งรับบทโดย Danny Dyer จอดรถเล่าเรื่องชีวิตของคนเมืองให้ฟัง แสงไฟคริสต์มาสส่องสว่างทั่วถนนอ็อกซ์ฟอร์ด ขณะที่ด้านหลังหน้าต่างบานเล็ก ๆ กลับมีครอบครัวที่กำลังนับเงินค่าเช่าอย่างกระเบียดกระเสียน บรรยากาศแบบนี้ทำให้เมืองกลายเป็นตัวละครอีกตัว ที่ทั้งโอบอุ้มและโดดเดี่ยวในเวลาเดียวกัน ยิ่งเทศกาลขับเน้นภาพของการให้และการกลับมาอยู่พร้อมหน้ากันมากเท่าไร ความเย็นชาของอีชานก็ยิ่งดูแปลกแยกและบาดตาขึ้นเท่านั้น

ในเชิงของที่มา หนังหยิบโครงคลาสสิกแบบ A Christmas Carol ของดิคเกนส์มาตีความใหม่ผ่านเลนส์ของคำว่าคาร์มา ผลของการกระทำที่ย้อนกลับมาหาตัวผู้ทำ แต่ไม่ได้เล่าแบบสั่งสอนศีลธรรมทื่อ ๆ หากเล่าอย่างมีอารมณ์ขัน มีจังหวะแฟนตาซีเบา ๆ และมีพื้นที่ให้ดราม่าครอบครัวได้หายใจ โทนของเรื่องจึงแกว่งอยู่ระหว่างความขบขันจากการปะทะกันของนักธุรกิจสายตรรกะกับวิญญาณที่ไม่ยอมเจรจาต่อรอง กับความขมเจือหวานของการสำรวจความผิด ความละอาย และความหวังว่าจะยังเปลี่ยนทัน ประเด็นเรื่องอัตลักษณ์ของผู้อพยพรุ่นสอง เกียรติของครอบครัว และการนิยามความสำเร็จใหม่ในโลกทุนนิยม จึงซึมเข้ามาอย่างเป็นธรรมชาติ ไม่ได้ยัดเยียด แต่ทำให้การไถ่บาปของตัวละครหลักมีน้ำหนักแบบคนยุคนี้

สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้ต่างจากหนังคริสต์มาสสูตรเดิม ๆ คือการรวมทีมนักแสดงที่มาจากคนละจักรวาลกันอย่างน่าสนใจ ทั้งสายซีรีส์กระแสหลัก สายดนตรีป็อปอย่าง Boy George และ พิกซี ลอตต์ ไปจนถึงนักแสดงสายละครเวทีอังกฤษอย่าง Allan Corduner และ Tracy-Ann Oberman ในบท Mr Fezzywig และ Mrs Fezzywig ที่เข้ามาเติมสีสันของโลกอดีตให้มีชีวิต เคมีระหว่างความเฮี้ยบของอีชานกับความอบอุ่นดื้อรั้นของตัวละครสมทบช่วยพยุงให้พล็อตการเรียนรู้ชีวิตไม่จมไปกับความซ้ำซาก สำหรับคนดูที่โตมากับเรื่องผีคริสต์มาสฉบับเก่า นี่คือการรีบูตทางวัฒนธรรมที่ชวนให้ขบคิดต่อ ส่วนคนดูที่อยากหาหนังเทศกาลที่ไม่ได้มีแค่ความน่ารัก แต่พูดถึงการมองเห็นเพื่อนมนุษย์อย่างจริงจัง เรื่องนี้คือตัวเลือกที่ควรเปิดใจให้เวลาด้วยสักคืนหนึ่ง